Microsoft Xbox ve Apple MacBook, iPad fiyatlarına zam yaptı. Yapay zeka talebiyle tetiklenen ‘çipflasyon’ tüketici elektroniğini etkiliyor.
Microsoft ve Apple, yapay zeka veri merkezlerinden kaynaklanan çip maliyetlerindeki artış nedeniyle dünya genelinde birçok ürününün fiyatını yükseltti. Sektörde “çipflasyon” olarak adlandırılan bu durum, tüketici elektroniğini doğrudan etkiliyor. Microsoft, Xbox konsollarının fiyatlarını 1 Ağustos’tan itibaren artıracağını açıklarken, Apple da MacBook, iPad, iMac ve Vision Pro gibi ürünlerine zam uyguladı.
ABD merkezli Microsoft, depolama ve bellek bileşenlerindeki maliyet artışı nedeniyle Xbox oyun konsollarının fiyatlarını yükseltti. Yeni fiyatlar 1 Ağustos itibarıyla dünya genelinde uygulanacak. Şirket, 512 GB Xbox modellerine 100 dolar, 1 TB Xbox modellerine ise 150 dolar zam geleceğini bildirdi. 2 TB kapasiteli Xbox modelinin satıştan kaldırılacağı da belirtildi.
Microsoft, tüketici elektroniği sektörünün bileşen kriziyle mücadele ettiğini ancak bunun etkilerinin oyun konsollarında daha ağır hissedildiğini ifade etti. Şirkete göre konsollar, genellikle üretim maliyetlerinin altında bir fiyatla satıldığı için bu durumdan daha fazla etkileniyor.
Zam dalgasından etkilenen diğer teknoloji devi Apple oldu. Şirket, yapay zeka veri merkezlerinden kaynaklanan çip talebi ve fiyatlarındaki yükselişi gerekçe göstererek bazı ürünlerine zam uyguladı. MacBook Neo, 13 inç MacBook Air, MacBook Pro, iMac, Mac Studio, iPad Pro, iPad Air ve Vision Pro modellerinde fiyat artışları gerçekleşti. Apple, akıllı telefonu iPhone, akıllı saati Apple Watch ve kablosuz kulaklığı AirPods’u zam kapsamı dışında bıraktı.
Apple’ın küresel fiyat artışları, Türkiye etiketlerine de yansıdı. MacBook Neo 37 bin 999 TL’den 45 bin 999 TL’ye, 13 inç MacBook Air 67 bin 999 TL’den 84 bin 999 TL’ye yükseldi. Benzer artışlar MacBook Pro, iMac, Mac Studio ve iPad modellerinde de görüldü.
CNBC’de yer alan habere göre, Apple’ın yaptığı zammın ardından hisseleri %6’dan fazla düşerek bir yıldan fazla süredir en kötü tek seansını yaşadı.
Apple ve Microsoft’un yanı sıra Dell, HP, Lenovo ve Asus gibi dizüstü bilgisayar üreticileri de benzer fiyat artışlarını duyurdu. Samsung ise ABD’de yeni S26 akıllı telefonunun iki modelinin fiyatını 100 dolar artırdı.
Apple Üst Yöneticisi Tim Cook, geçen hafta verdiği bir röportajda, şirketin bellek ve depolama çipi maliyetlerindeki büyük artışı dengelemek amacıyla ürün fiyatlarını yükseltmeyi planladığını belirtmişti. Cook, “Fiyat artışları kaçınılmaz. Bize yansıtılan bu büyük artışların etkisini hafifletmek için elimizden geleni yapıyoruz, ancak durum sürdürülemez bir hal aldı” ifadelerini kullandı.
Küresel elektronik fiyatlarındaki artışın temelinde yapay zeka ve veri merkezlerinden gelen yoğun talep bulunuyor. ChatGPT, Google Gemini ve Midjourney gibi yapay zeka sistemlerinin eğitilmesi ve çalıştırılması, yüksek işlem gücü gerektiriyor. Bu veri merkezleri, büyük miktarda gelişmiş çip, RAM, SSD ve yüksek bant genişlikli bellek (HBM) kullanıyor.
Özellikle HBM çiplerine olan talep hızla artmış durumda. Veri merkezlerinin küresel bellek üretim kapasitesinin büyük bölümünü rezerve etmesi, bilgisayar, telefon, tablet ve oyun konsolları için ayrılan üretim kapasitesini daraltıyor. Sonuç olarak bellek ve depolama maliyetleri yükseliyor; teknoloji şirketleri de bu maliyetleri ürün fiyatlarına yansıtıyor.
Sektör uzmanları, bellek ve depolama tarafındaki baskının kısa sürede ortadan kalkmasını beklemiyor. Yapay zeka yatırımları hız kesmeden devam ederken, veri merkezlerinin çip ve bellek talebi de büyüyor. Bu durum, tüketici elektroniği ürünlerinde yeni fiyat artışlarının gündeme gelebileceği anlamına geliyor.
